نویسنده: مهندس حسن اشرف گنجویی – کارشناس رسمی و محقق تأمین آب
گروه روان آب های راور با مدیریتی دلسوز و توانمند از بدو تأسیس، سعی نموده که زمینه ای فراهم نماید، که در وهله اول کابوس کمبود آب نه تنها شهر راور بلکه کل منطقه راور شناسایی و سپس با تطبیق بحران ناشی از کمبود آب، با هر آنچه که به دو صورت آب دائمی ( آب پایه ) و جریانات سیلابی که پس از سرازیر شدن از مناطق کوهستانی به سرعت راهی کویر لوت می شوند, پشتوانه تئوریک و آکادمیکی را سبب شود و بصورت فعال و دینامیک به آمار گنجکاوان این پدیده به حق که کابوس کمبود آب قابل شکستن است به روز اضافه نماید. این حرکت در تاریخ آب و آبیاری و یا تأمین آب منطقه مطروحه ماندگار و جاودانه خواهد شد. همانطوریکه تفکر ناشی از نارسائی و کمبود آب هزاران سال قبل، متفکران و دانشمندان همین مناطق محروم و کویری را وادار نمود، که ابتکار قنات و قنات داری را با همه سختیها و پیچیدگی های اجرائی، و در عصر کمبود امکانات به گونه ای راه اندازی نمایند که هزاران سال بعد، هم بشر از نعمت تأمین آب با قنات لذت و به تراوشات فکری و زحمات ایثارگرایانه آباء و اجدادمان در سطح جهان فخر ورزیده و افتخار نمائیم . مطالعه جزئیات اظهارنظرها و پیشنهادات دلسوخته گان گروه رو ان آبها اثبات می نمایند، که زمینه تئوریک صد در صد فراهم ولی در چگونگی اجرا دچار سردرگمی و اتلاف وقت قرار گرفته اند. تلاشهای پیوسته برای پیدا کردن راه حل های قانونی از سیستم اداری جواب نداده و میرود که خستگی و افسردگی را جایگزین نماید. مرور روش رایج و متداول قبلی تأمین آب یعنی چاه و چاه زنی همه را متحیر نموده، چاه و چاه زنی بی رویه ای که امروزه اربابان پسته را وادار نموده که در شرایطی که دستگاه های حفاری روتای سیستمیک و پمپاژ آب از اعماق بیشت از دویست متر جواب کرده اند، باز هم برای حفاری چاه های دستی تا عمق دویست متر سرمایه گذاری و آنجائیکه اثری از نشست آب دیدند, دستکهای جانبی را توسعه و دنبال راهکاری برای دوام بقاء حتی یک روز و یا یک ساعت باغهای پسته، و یا توسعه آنها باشند. این دارو دسته از خدا بی خبر که بایستی در دادگاه های جنایتکاران جنگی محاکمه شوند، حاضر نیستند قطراتی از آب سفره های زیر زمینی را باقی بگذارند تا نسل های آینده حداقل از جهت تأمین آب شرب مدتی آسایش داشته باشند. تحقیقات بیشتر نشان می دهند که این قبیل سود جویان قبل از اینکه پایگاه های ایرانی بودن خود را تقویت نمایند، پایه های زندگی آمریکایشان را به گونه ای تقویت نموده اند، که راور فقط جولانگاه پولشوئی آنها بوده و هست. در این شرایط فوق بحرانی برای دلگرمی و تداوم فعالیت گروه روان آبها، ضرورت جمع آوری اطلاعات کارشناسی می تواند از یک طرف جلوی اتلاف وقت را بگیرد و از طرف دیگر راه پیموده شده را تقویت و آماده بهره دهی همچون قنات و قنات داری اسلافمان نماید.
پیشنهادات:
۱- از آنجائیکه بواسطه پشتوانه کوهستانی گسترده تنگل راور، قنات خشک شده، بائر شده معنی و مفهوم ندارد و بهتر است که مطرح نماییم قناتهائی که خشک و یا بائر نموده اند، از همه مالکین و حق آبه بران قبلی قنوات بخواهیم که اطلاعات قنوات را از جنبه موقعیت مادر چاه ها ( جی، پی، اس) تعداد، فواصل چاه های میله ای، موقعیت مظهر قنات، وسعت اراضی آبخور قنات، سال خشک و یا بائر شدن، دلایل بایر شدن، تهیه پروفیل طولی از محل مظهر قنات تا مادر چاه به عنوان اسناد و مدارک مرتبط با هر رشته قنات جمع آوری و برای احیاء مرمت آنها آماده و پیگیری نمایند.
۲- جمیع تحقیقات مستمر و میدانی انجام شده از تنگل راور اثبات نموده که می توان نیاز آبی ( آب شرب) را بصورت بنیادی و ماندگار از تنگل راور تأمین نمود، (بدون اینکه مزاحمتی برای قنوات موجود و حق آبه بران ایجاد شود) برنامه ریزی برای طرح مسئله و پیگیری آن.
۳- شناسایی محل های ذخیره سازی، انحراف سلاب هائی که هر ساله از مجاورت راور به سرعت روانه کویر لوت می شوند، با احداث سدهای خاکی، پخش سیلابها، آبخیزداری متناسب با نیاز منطقه.
۴- بر اساس بازدیدهای صحرائی آب پایه با دائمی بیش از دویست لیتر در ثانیه کوهپایه دوران که متعلق به دهنه غار راور می باشد، از دهنه غار تخلیه و هیچگونه کارآئی ندارد، مهار کامل و انتقال آن به راور جهت بهره برداری نیز با توجه به استعدادهای به جای کوهپایه دوران برای ذخیره سازی سیلابها، نیز ذخیره سازی و انتقال به راور.
بدیهی است که با طرح چنین مسائل و اهمیت دادن برای جمع آوری اطلاعات صحرائی پشتوانه مردمی گروه روان آبهای راور توانمند تر و بهتر به امور اجرائی ورود پیدا خواهد کرد.