بدرالملوک بامداد و روزنامه زن روز

   نویسنده: دکتر فاطمه مهسا کارآموزیان

     بدرالملوک بامداد (۱۲۷۷-۱۳۶۶) روزنامه نگار، آموزگار، نویسنده  و فعال اجتماعی بود. او عضو انجمن کانون بانوان بود و بعدها از مؤسسان سازمان بانوان هوادار حقوق بشر و صاحب امتیاز روزنامه زن روز شد. بدرالملوک با کمک معلمان سرخانه زبان فارسی و فرانسوی را آموخت و درحالی که برای روزنامه‌های داخل و خارج از ایران مقاله می‌نوشت، در سال ۱۲۹۶ به دار المعلمات رفت و ۸ سال بعد، در سال ۱۳۰۴ به معاونت دار المعلمات منصوب شد و در سال‌های بعد کتاب‌های متعددی برای مدارس نوشت. او در سال ۱۳۱۴ که دختران اجازه ورود به دانشگاه یافتند، وارد دانشسرای عالی شد و خود ۱۱ سال بعد رئیس دانشسرای عالی دختران گشت. بامداد از اولین گروه زنانی بود که در ایران وارد دانشگاه شدند. در پایان جنگ جهانی دوم برای ادامه تحصیل به آمریکا رفت و از دانشگاه کلمبیا فوق­ لیسانس آموزش و پرورش گرفت. در سال ۱۳۰۴ دخترش پروین بامداد که از شاعران دوران خود شد، به دنیا آمد، اما یک سال بعد همسر بدرالملوک درگذشت و او خود «پروین» را به تنهایی بزرگ کرد.

     بامداد که از اعضای فعال کانون بانوان بود، سازمانی برای فعالیت‌های خیریه و تا حدی اجتماعی برای زنان، پس از بازگشت سازمان بانوان هوادار حقوق بشر  را پی ­ریزی کرد . سازمان زنان طرفدار اعلامیه حقوق بشر سازمانی بود که از تغییر نام جمعیت زنان ایران به ­وجود آمد. جمعیت زنان در سال ۱۳۲۱ تأسیس شد. در همان زمان مشاوره راهنمای خانواده رادیو را نیز بر عهده داشت. او سپس امتیاز روزنامه زن امروز را گرفت. بدرالملوک بامداد همچنین دبستانی به نام بامداد تأسیس کرد تا روش‌های نوین آموزش و پرورش را در آن اجرا کند.

   بامداد در سمت­های آموزگار، مؤسس سازمان بانوان هوادار حقوق بشر، صاحب امتیاز روزنامه زن روز، معاونت دار المعلمات، رئیس دانشسرای عالی دختران، عضو فعال کانون بانوان، مشاوره راهنمای خانواده رادیو، مؤسس دبستان بامداد به کشورش ایران خدمت کرد. از آثار او می ­توان به کتاب‏هاى اخلاق براى دانش ‏آموزان سال اول و دوم و سوم متوسطه، تدبیر منزل و دستور بچه‏­ داری مخصوص محصلان دبیرستان‏هاى نسوان و خانه ­داران جوان، خانه­ دارى براى دوره‏ هاى مختلف دبیرستان‏هاى دختران (منتشر شده در سال­هاى متعدد)، راهنماى طباخى بهترین خوراک­ هاى ایرانى و فرنگى، روان­­شناسى یا معرفهالنفس راجع به تعلیم و تربیت مخصوص محصلان دوره دوم مدارس متوسطه اشاره کرد. از مهم­ترین کتاب‌های او می­ توان به «زن ایرانی از انقلاب مشروطیت تا انقلاب سفید» اشاره کرد که در سال ۱۳۴۸ منتشر شد. این کتاب که در دو جلد تألیف شده است به شرح فعالیت­ها و زندگی­نامه برخی از زنان مبارز ایرانی در بازۀ زمانی میان انقلاب مشروطه و انقلاب سفید می ­پردازد. این کتاب در سال ۲۰۱۳ در ایالات متحده آمریکا ترجمه و چاپ شد. این بانوی ایرانی در سال ۱۳۶۶ درگذشت.

   خانم بدرالملوک بامداد می­‌نویسد: “در سال ۱۳۱۴ شمسی پس از تأسیس دانشگاه بالاخره اولین گروه دختران که عبارت بودند از خانم‌ها: ‌شاهزاده اسکندری، شمس‌ الملوک مصاحب، بدرالملوک بامداد، سراج النسا، مهرانگیز منوچهریان، زهرا بیات اسکندری، بتول سمیعی، طوسی حائری، شایسته صدیق، تاج‌الملوک نخعی و فروغ و زهرا کیا (خانلری) به دانشگاه راه یافتند که تمامی آنها از زنان دانشمند، فعال و از خدمتگزاران سرشناس اجتماعی به شمار می­ روند.